Ақиқа — фарзанд неъматини бергани учун Аллоҳга шукрона ниятида бажариладиган қурбонликдир. Зеро, фарзанд неъматининг шукрини адо этиш ҳар бир ота-онанинг бурчидир.
Фарзанд неъматини қадрлаш фақатгина бир жонлиқни қурбонлик қилиш билангина эмас, балки уни тарбиялаш, ўқитиш, ҳунар ўргатиш, мерос қолдириш, ҳалол-ҳаромни таълим бериш ва Аллоҳни ҳамда Унинг динини ўргатиш билан бўлади. Шу жумладан, то ҳаёти мобайнида болага ғамхўрлик қилиб, уни асраб-авайлаш билан ҳам шукри адо этилади. Акс ҳолда, фарзанд неъматига нонкўрлик бўлади.
Бу ҳақида умумий маънода бизга Олий Роббимиз Аъроф сурасининг 189-оятда баён қилиб берган. Фарзанд ёшлигида Аллоҳга қурбонлик қилиш мисолини эса Роббимиз Қуръони Каримнинг Соффат сураси, 107–108-оятларида билдириб ўтган.
Фарзанд учун жонлиқ сўйишни Аллоҳ қатъий буйруқ сифатида келтирмагани ва уни бажармаса жазо борлигини айтмагани учун бу иш фазилатли ва савобли амал ҳисобланади. Қолаверса, қилинган хайр-садақалар гуноҳ ва хатоларнинг кечирилишига сабаб бўлади. Бу ҳақида Аллоҳ таоло Бақара сурасининг 271-оятда баён қилмоқда.
Агар бир инсон Илоҳий неъматга шукр қилса, уни асраб-авайлаб, қадрласа, Аллоҳ унга неъматини янада зиёда қилиб беради. Бу ҳақида У шундай марҳамат қилади:
«Ўшанда яратган Эгангиз: «Агар шукр қилсангиз, албатта сизларга (неъматимни) зиёда қиламан. Агар нонкўрлик қилсангиз, албатта, азобим қаттиқдир», деб эълон қилган эди.» (Иброҳим сураси, 14:7)
Қиз ёки ўғил фарзандлар учун қилинадиган ақийқа/қурбонлик инсоннинг ўз шароитидан келиб чиқиб белгилайдиган ҳолатдир. Қодир бўлса қўй, ёки битта мол, қурби етса ўнта мол сўйиб, маҳалла-кўйидаги моддий ёрдамга муҳтож, вақтинча таъминотдан узилган
оилаларга, етимлар ва қарзга ботган оилаларга тарқатиши мумкин. Қиз болага 1 дона, ўғил болага 2 дона жонлиқ сўйиш бу мажбурий сон эмас. Бу ҳам ихтиёришдир.
Буюк ва Ягона Яратган Эгамиздан бизни шукр қилувчи бандалари қаторига қўшишини илтижо қилиб сўраб қоламиз.
